جنین زایی از دو قسمت تشکیل شده است
از علل بروز پدیده آپومیکسی میتوان به بروز تغییر در شرایط محیطی اشاره کرد که منجر به جنین زایی رویشی بجای جنین زایی زایشی می شود . پدیده آپومیکسی در تعداد زیادی از گونه ها بصورت ژنتیکی می باشد و در برخی شرایط توسط فاکتور های خارجی از قبیل درجه حرارت، میزان رطوبت و وضعیت تغذیه ای گیاه مادری تاثیر میی گیرد .
بروز اختلال در تقسیم میوز در طی تقسیم سلول های مادر دانه گرده و سلول های مادر کیسه جنینی باعث انواع آپومیکسی می شود. در این گونه موارد میتوز جایگزین میوز می شود و به این دلیل تعداد کروموزوم ها کاهش پیدا نمی کند.
چند جنینی Poly embryony :
در محیط طبیعی وقتی در هر بذر بیش از یک جنین وجود داشته باشد را چند جنینی گویندو شامل چند جنینی تقسیمی و چند جنینی بند نافی می باشد.
1. چند جنینی تقسیمی : در کنار جنین های جنسی جنین های دیگری از بخش ای دیگر کیسه جنینی تمایز و تکامل حاصل می کنند و یا ممکن است جنین هایی ازسلول های بافت خورش ایجاد شود . بنابراین گیاهان n2 کروموزومی شبیه به گیاه مادر بوجود می آید. در بازدانگان این نوع از چند جنینی عادی است که در مراحل بعدی تکامل و بدلیل سوء تغذیه از تمامی آنها ممکن است فقط یک جنین تکامل پیدا کند . کلیه جنین های بوجود آمده از نظر ژنتیکی یکسان اند.
دلایل وجود پدیده چند جنینی در طی جنین زایی رویشی و چند جنینی در طبیعت تحت تاثیر تنظیم کننده های رشد گیاهی و سایر عوامل محیطی که روی جنین زایی تاثیر دارند کنترل می شود. هرعاملی که رشد را چه دراندام مورد کشت در لوله آزمایش و چه در درون بافت گامتوفیت ، از کنترل خارج کند ، باعث ایجاد این پدیده می شود و اختلال در عمل میوز باعث چند جنینی در کلیه گیاهان یکسان نیست و در گونه های مختلف متفاوت است. در گیاه انجیر هندی درجه حرارت خیلی زیاد است که باعث تمایز و ظهور جنین غیر جنسی فوری می گردد.از طرف دیگر در نارنج ، قسمتی از گیاه ( درخت ) که به سمتشمال قرار دارد نسبت به قسمتی که به سمت جنوب قرار دارد بذر میوه ها دارای تعداد بیشتری جنین هستند.
درجه حرارت کمتر (در طبیعت ) از بروز پدیده چند جنینی در نارنج جلوگیری می کند ، مشخص شده که در آپومیکسی اختیاری تعادل بین تکثیر جنسی و غیر جنسی تحت تاثیر عوامل حرارت و فتوپریود قرار بگیرد . از طریق پیوند امکان انتقال این ویژگی یا جلوگیری از این ویژگی وجود دارد. مثلا مشاهده شده که در نارنج در واریته هایی که در حالت طبیعی تولید غیر جنسی و چند جنینی دارند اگر بر روی پایه های تک جنسی پیوند زده شوند میزان جنین زایی غیر جنسی و چند جنینی آن کاسته می شود.
آندروژنز ( بکرزایی مذکر ) : جنین از گامت های والد مذکر بوجود می آید و دارای خصوصیات والد نر می باشد.
مقایسه جنین زایی جنسی و رویشی :
بین جنس های رویشی و جنسی در مبداء پیدایش و اولین مراحل تقسیم سلولی تفاوت وجود دارد و بقیه روند تکاملی آنها به همدیگر شباهت دارد یا اختلافات بسیار زیادی وجود ندارد.
سلول های جنین زا ویژگی سلول های مریستمی را دارند دارای قدرت تقسیم بالایی هستند و در سلول های سوماتیکی اندام های خاص جنین چون ریشه ، ساقه ، لپه و هیپوکوتیل در جنین سوماتیک ایجاد می شود وهمه سلول های سوماتیکی دارای مجموعه کامل اطلاعات ژنتیکی لازم برای یک گیاه کامل را دارند.
در بررسی سلول های لپه های جنین های زایشی مشاهده شده که این گیاه دارای مقدار زیادی اندوخته چربی می باشد ولی جنین های رویشی دارای مقدار کمی ذخیره چربی هستند ، در جنین های زایشی ؛ حدود 68% قسمت اعظم درون جنین را چربی تشکیل می دهد که بیشتر از 98% آنها از تری گلیسرید ها تشکیل شده که در هنگام جوانه زنی اسید های چرب آزاد را بوجود می آورد.
برعکس جنین های جنسی ، جنین های رویشی گیاه حاوی تری گلیسرید های کمتری هستند و بیشتر اسید های چرب آن ها از نوع غیر اشباع می باشند و اختلاف دیگر بین جنین های رویشی و زایشی از لحاظ مقدار پروتئین های محلول می باشد که در جنین های رویشی مقادیر کمتری وجود دارد .عدم خواب در جنین های رویشی در بسیاری از موارد بخاطر پیوسته بودن مراحل جنین زایی رویشی وعدم ذخیره مواد غذایی سریعتر جوانه می زنند و برخی مواقع تولید یک نوع نهال با رشد ضعیف را می نمایند.
هدف من از راه اندازی این وبلاگ این است که اطلاعاتی را که درباره ی رشته علوم و تکنولوژی بذر دارم را در اختیار شما دوستان قرار دهم ، امیدوارم این مطالب مفید واقع شوند .